عصر کرد

آخرين مطالب

استیضاح روحانی چگونه ممکن می‌شود؟ سياسي

استیضاح روحانی چگونه ممکن می‌شود؟

  بزرگنمايي:

عصر کرد - نعمت احمدی حقوقدان در روزنامه شرق نوشت: این روزها خبرهایی به گوش می‌رسد که چند نماینده درصدد هستند با جمع‌آوری امضا، چنین اقدامی را کلید بزنند؛ اما قانون اساسی از نظر شکلی و ماهوی با استیضاح رئیس‌جمهور چگونه برخورد کرده است؟
استیضاح روحانی چگونه ممکن می‌شود؟
نعمت احمدی حقوقدان در روزنامه شرق نوشت: این روزها خبرهایی به گوش می‌رسد که چند نماینده درصدد هستند با جمع‌آوری امضا، چنین اقدامی را کلید بزنند؛ اما قانون اساسی از نظر شکلی و ماهوی با استیضاح رئیس‌جمهور چگونه برخورد کرده است؟
الف) از نظر شکلی حسب اصل 89 قانون اساسی نمایندگان مجلس می‌توانند در مواردی که لازم می‌دانند هیئت وزیران یا هریک از وزرا و نیز رئیس‌جمهور را با جمع‌آوری امضا استیضاح کنند. برابر بند 2 اصل 89 قانون اساسی، درصورتی‌که حداقل یک‌سوم از نمایندگان مجلس شورای اسلامی خواستار استیضاح رئیس‌جمهور باشند، درخواست استیضاح را امضا و به هیئت‌رئیسه مجلس تقدیم می‌کنند، در این صورت رئیس‌جمهور باید در یک ماه پس از طرح درخواست استیضاح، در مجلس حاضر شود و درباره مسائل مطرح‌شده در نامه درخواست استیضاح، توضیحات کافی را به نمایندگان درخواست‌کننده استیضاح بدهد.
موافقان و مخالفان استیضاح رئیس‌جمهور استدلال‌های خود را چه به‌عنوان مخالف و چه به‌عنوان موافق در صحن علنی مطرح می‌کنند و رئیس‌جمهور هم در پاسخ، دفاع لازم را به عمل می‌آورد. پس از آن رأی‌گیری می‌شود و درصورتی‌که اکثریت دوسوم کل نمایندگان به عدم کفایت رئیس‌جمهور رأی دادند، مراتب استیضاح رئیس‌جمهور در اجرای بند 10 اصل 110 قانون اساسی عزل رئیس‌جمهور به اطلاع مقام معظم رهبری می‌رسد.
یکی از اختیارات ایشان حسب بند 10 اصل 110 قانون اساسی، عزل رئیس‌جمهور پس از رأی عدم کفایت وی براساس اصل 89 قانون اساسی است. آیین‌نامه داخلی مجلس در مبحث استیضاح ذیل مواد 228 و بعد به نحوه استیضاح رئیس‌جمهور پرداخته است. حداکثر وقت برای مذاکره موافقان و مخالفان پنج ساعت است که به تساوی و متناوب انجام می‌شود. مدت صحبت برای هریک از موافقان و مخالفان حداکثر نیم‌ساعت خواهد بود که با رأی مجلس تا یک ساعت می‌توان آن را تمدید کرد.
برابر ماده 231 آیین‌نامه داخلی مجلس، وقت برای توضیحات و پاسخ‌های رئیس‌جمهور هم در مجموع پنج ساعت است؛ رئیس‌جمهور می‌تواند قسمتی از وقت خود را به نمایندگان موافق واگذار کند، البته این وقت، اضافه بر فرصتی است که خود نمایندگان برابر ماده 230 آیین‌نامه از آن برخوردارند، با این توضیح که رئیس‌جمهور می‌تواند بخشی از وقت خود را به نماینده یا نمایندگانی که موافق او هستند، تفویض کند.
ب) از نظر ماهیتی باید درخواست استیضاح رئیس‌جمهور حسب اصل 89 قانون اساسی روشن و معلوم باشد. نمایندگان مجلس هرگاه رئیس‌جمهور را در مقام اجرای وظایف مدیریت قوه مجریه و اداره امور کشور ناتوان ببینند، او را استیضاح می‌کنند؛ یعنی ناتوانی رئیس‌جمهور را در مقام اجرای وظایف مدیریتی قوه مجریه و اداره امور کشور اعلام می‌کنند. این بخش از اصل 89 قانون اساسی کلی و به باور نگارنده نارساست.
« اجرای وظایف مدیریت قوه مجریه و اداره امور اجرائی کشور» مطالبی کلی است و بدون ذکر علت، عنوان، موضوع و مصداق می‌توان با کلی‌گویی هر رئیس‌جمهوری را استیضاح کرد. البته آیین‌نامه داخلی مجلس در ماده 237 این ابهام کلی را به‌نوعی برطرف کرده و صراحتا اعلام می‌کند: «تقاضای استیضاح رئیس‌جمهور که -‌باید با ذکر موارد صریح و روشن و مستدل باشد- به رئیس مجلس داده شود. این تقاضا باید در اولین جلسه قرائت شود و ضمن چاپ و توزیع بین نمایندگان برای رئیس‌جمهور ارسال شود. در این صورت است که رئیس‌جمهور باید ظرف یک ماه در مجلس حاضر شود و درخصوص مسائل مطرح‌شده توضیحات کامل بدهد».
ملاحظه می‌شود استیضاح رئیس‌جمهور با تکیه بر قانون اساسی و نیز روند آیین‌نامه داخلی مجلس بسیار مشکل است. جمع‌آوری امضا از یک‌سوم نمایندگان و اطمینان از اینکه دوسوم نمایندگان در رأی‌گیری نهایی به درخواست استیضاح رأی مثبت بدهند، موضوعی نیست که قابل انجام باشد، چراکه عملکرد آقای روحانی در مدیریت اجرائی کشور منفی نیست. می‌دانیم کلیت نظام در مقابل شرایط به‌وجودآمده‌ خواه دلخواه جریان‌های سیاسی باشد یا نباشد، مسئول است.
نمی‌دانم نمایندگانی که قصد جمع‌آوری امضا برای استیضاح رئیس‌جمهور را دارند چه موضوع یا موضوعاتی را مصداق اجرانشدن وظایف مدیریت قوه مجریه و اداره امور اجرائی کشور می‌دانند؟ از منظر حقوقی درخواست بدون پشتوانه مردود است، به‌ویژه اگر چند نماینده در شرایط دشوار فعلی بخواهند از آن برای مطرح‌کردن خود در سال منتهی به انتخابات مجلس استفاده کنند و الا کیست که نداند در شرایط موجود و خروج آمریکا از برجام و اعمال تحریم‌های ظالمانه آمریکا و شرایط ویژه اقتصادی که بر کشور حاکم شده است، نمی‌توان یک فرد یا قوه را مقصر قلمداد کرد.
نگارنده بر این باور است که از منظر تقسیم وظایف و نسبت اختیار و وظیفه، سهم نمایندگان مجلس در وضع موجود کشور کمتر از دولت نیست. آنان در تصویب قوانین اقتصادی و نیز لوایح بودجه سنواتی و نظارت بر حسن اجرای امور، باید پاسخ‌گوی موکلان خود باشند، نه رئیس‌جمهوری که در شرایط خاص و ویژه‌ کشور، در کنار هیئت دولت برای حل مشکلات می‌کوشد، هرچند ترکیب این کابینه را نسبت به کابینه دولت اول دکتر روحانی، ضعیف‌تر بدانیم باید نیاز به حضور مدیران کارآمد و باانگیزه و دارای نیروی جوانی را به دولت یادآوری کنیم.
شرایط موجود، همدلی و همراهی و وحدت را می‌طلبد نه مطرح‌کردن خود به‌عنوان طراح استیضاحی که امکان عملیاتی‌شدن آن از منظر تفسیر حقوقی شروط استیضاح، محل اشکال و از منظر سیاسی، تقریبا محال به نظر برسد.
منبع: bartarinha.ir





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

20 تیم وابسته به گروهک‌های تکفیری در کردستان شناسایی شد

کردستان از حضور سرمایه‌گذاران توانمند در بخش گردشگری استقبال می‌کند

ساختار و تجهیزات ارتش جهموری اسلامی ارتقای چشمگیری یافته است

پوستر کنگره مشاهیر کرد در سنندج رونمایی شد

حضور ملت در کنار ارتش موجب اقتدار انقلاب اسلامی شده است

کمیته امداد درترویج فرهنگ احسان ونیکوکاری نقش موثری در جامعه دارد

کردستان نیازمند توسعه پایدار/بانک ها از بخش تولید حمایت کنند

تحقق رونق تولید با منابع داخلی/ پروژه انتقال آب پیگیری شود

بحران اصلی همچنان مدیریت بحران است

نیروهای مسلح کشور یک هدف و آرمان مشترک دارند

اقدام آمریکا تلاش برای سرپوش گذاشتن بر شکست سیاست خارجی است

آمریکا پرورش دهنده تروریسم در دنیاست/ سپاه برآمده از بطن انقلاب و مردم است

اقدام نابخردانه آمریکا موجب اتحاد بیشتر در ایران اسلامی شد

مردم و مسئولان کردستان در حمایت از سپاه پاسداران تجمع کردند

ملت ایران همیشه پشتیبان و حامی سپاه است

اقدام آمریکا علیه سپاه برای جلب رضایت صهیونیست ها است

پاسداران نماد شجاعت و مبارزه با افراط گرایی هستند

سپاه یک نیروی مردمی برای دفاع از آرمان های نظام اسلامی است

مردم بدنه سپاه را تشکیل داده اند

عراق: مرز سیرانبند رسمی شد

سپاه، خاری در چشم دشمنان است

نمی توان ملت 80 میلیونی ایران را تروریست نامید/ سپاه از بطن ملت است

مدیران کردستان در سامانه سامد پاسخگوی مردم هستند

شکوفایی علمی و جوان گرایی از نکات مهم گام دوم انقلاب است

رونق تولید با اتکا به استقلال اقتصادی محقق می شود

اجلاسیه نهایی کنگره 5400 شهید کردستان 12 اردیبهشت برگزار می شود

همدردی با سیل زدگان وظیفه همه ملت ایران است

وقوع سیل در کشور آزمونی برای سنجش سخاوت مردم است

ملت ایران با تمام توان به یاری سیل‌زدگان بشتابند

روحانی در تماس با استاندار کردستان پیگیر آخرین وضعیت این استان شد

استاندار: رئیس جمهوری به کردستان سفر می کند

مدیران ارتباط بیشتری با نمایندگان برقرار کنند

تزریق ترس به‌جای مدیریت

سیل زدگان نیاز به ایثار و از خودگذشتگی برادران دینی خود دارند

رونق اقتصادی با کار و تلاش محقق می شود

دولت آمریکا به هیچ عهد و پیمانی حتی با شرکای اروپایی متعهد نیست

درد امروز سیل‌زدگان درد مشترک همه مردم ایران اسلامی است

عزم و همیاری ملی لازمه تحقق شعار امسال است

روستاهای قره دره و قالوجه به بخش مرکزی دیواندره الحاق شدند

اماکن مسکونی باغی پایاب سد قشلاق تخلیه می‌شود

فعال سیاسی: ارتباط معتمدانه اهرم رونق تولید است

مشکلات اقتصادی کشور با همکاری مردم حل شدنی است

مسئولان برای تحقق شعار امسال همت کنند

کشتار مسلمانان نشانه ای از اسلام هراسی است

رفع مشکلات معیشتی مردم در گرو رونق تولید کشور است

تحقق شعار سال نیازمند همکاری بیشتر دولت و مردم است

سیستم اقتصادی باید حامی تولید باشد

رونق تولید استقلال همه جانبه را در پی دارد

ساعت رسمی کشور امشب یک ساعت به جلو کشیده می‌شود

رئیس جمهوری در پیامی نوروز را به ملت ایران شادباش گفت